Để phóng đại vật thể nhỏ và thưởng thức khung cảnh của thế giới vi mô, cách tốt nhất là dùng ống kính chuyên chụp cận cảnh (macro) vốn được sản xuất để phục vụ cho mục đích đó...
Chương này sẽ trình bày cho bạn cách thức chụp ảnh bằng ống kính macro và cung cấp một số kỹ thuật cho người dùng không có ống kính macro. Thiết đặt máy ở chế độ A để bạn có thể điều chỉnh mức độ nhoè mờ.

Quy tắc cơ bản: Đến gần chủ thể và chụp ở phía tele của ống kính
Bạn có thể chụp chủ thể cần phóng đại thậm chí bằng ống kính zoom dù chất lượng hình ảnh không thể sánh được với ống kính macro.
Để chụp cận cảnh chủ thể và làm nhòe mờ những vùng khác, hãy nhớ hai quy tắc vàng: "tiếp cận chủ thể càng gần càng tốt" và "chụp ở phía tele (với tiêu cự dài hơn) của ống kính". Đây cũng là quy tắc được áp dụng cho "1.
Chụp chân dung ấn tượng với con người được nhấn nổi bật", "2. Tạo sắc thái nhẹ nhàng cho ảnh chụp hoa cỏ", v.v…Tuy nhiên, tất cả mọi ống kính đều có khoảng lấy nét tối thiểu hạn chế mức độ bạn tiếp cận gần chủ thể và nếu bạn đến gần chủ thể hơn khoảng cách này, chủ thể sẽ bị mất nét.
Ống kính có khoảng lấy nét cực ngắn, cho phép bạn tiếp cận cực gần chủ thể được gọi là "ống kính macro". Kỹ thuật chụp với ống kính macro sẽ được trình bày ở phần sau của chương này.

Bức ảnh này được chụp ở tiêu cự 55 mm của ống kính zoom "SEL1855" thuộc bộ ống kính zoom của máy NEX-F3. So với ống kính zoom thông thường, đây là ống kính có khả năng phóng đại lớn nhất.
Mặt khác, nếu bạn chụp với ống kính macro, bạn có thể phóng đại một phần chủ thể giống như ảnh dưới đây.

Bức ảnh cận cảnh nhụy hoa và nhị hoa này được chụp bằng ống kính macro E-mount SEL30M35". Khả năng chụp được những bức ảnh như thế này là đặc điểm của ống kính macro.
Bạn cũng có thể chụp cận cảnh một phần chủ thể bằng cách dùng ống kính zoom có tỷ lệ phóng đại cao dù chất lượng hình ảnh không thể sánh được với ống kính macro. Bức ảnh dưới đây được chụp ở tiêu cự 200 mm, đầu tele của ống kính zoom E-mount "SEL18200", sau khi đến gần chủ thể tối đa.
Ống kính zoom có độ phóng đại cao cho phép bạn thưởng thức nhiều hình thức thể hiện nhiếp ảnh khác nhau, không chỉ chụp chủ thể ở xa mà còn chụp cận cảnh được cả chủ thể ở khoảng cách gần giống như ống kính macro, chẳng hạn như ảnh dưới đây.
Ống kính này được khuyên dùng đối với những người muốn chụp ảnh cận cảnh (macro) nhưng ngần ngại chưa muốn mua ống kính chuyên dụng.

Chụp với ống kính macro
Để "chụp macro" hay chụp hình ảnh phóng đại của vật thể nhỏ, không gì tốt hơn là dùng ống kính macro chuyên dùng cho mục đích này. Ống kính macro có khoảng lấy nét tối thiểu cực ngắn so với các loại ống kính khác và cho phép bạn chụp cực gần chủ thể. "

Ống kính macro có thể lấy chủ thể lấp đầy toàn bộ khung hình và chụp được những bức ảnh thú vị mà những loại ống kính khác không thể làm được.
Ngoài ra, thông số f của ống kính macro cũng lớn hơn thông số f của các loại ống kính có tiêu cự cố định. Tuy nhiên, vì có thể tiếp cận chủ thể gần hết mức nên ống kính macro có thể tạo hiệu ứng nhòe mờ hậu cảnh lớn hơn so với ống kính tiêu cự cố định có thông số f nhỏ.
Để biết thêm chi tiết, hãy tham khảo Các yếu tố làm nhòe mờ hình ảnh. Bạn càng đến gần chủ thể bao nhiêu, hiệu ứng nhòe mờ sẽ càng lớn bấy nhiêu. Vì vậy, bức ảnh có tiền cảnh lẫn hậu cảnh đều bị nhòe mờ là không thể chụp được, giống như những bức ảnh trên.

Đây là ảnh chụp cận cảnh một món nữ trang nhỏ với hậu cảnh bị nhòe mờ. Vì ống kính macro cho phép bạn chụp với góc máy và bố cục linh hoạt nên loại ống kính này rất lý tưởng khi chụp những vật thể nhỏ.
Nếu bạn sử dụng ống kính macro để lấp đầy khung hình bằng chủ thể thì rất khó lấy nét tại một điểm mong muốn. Trong trưởng hợp này, hãy dùng chế độ lấy nét bằng tay (MF) để lấy nét một cách thủ công vào điểm mong muốn.
Việc vận hành để bật sang chế độ lấy nét bằng tay (MF) tùy thuộc vào từng mẫu máy ảnh. Để biết thêm chi tiết, hãy tham khảo Sổ tay hoặc Tài liệu hướng dẫn sử dụng máy ảnh. Bạn cũng nên cẩn thận sau khi lấy nét.
Vì chủ thể được phóng đại với mức độ nhòe mờ lớn, vị trí lấy nét sẽ thay đổi đáng kể dù cơ thể bạn chuyển động rất nhẹ. Nếu có thể được, hãy dùng chân máy để giữ ổn định điểm lấy nét tại vị trí mong muốn.
Các loại ống kính macro mà người mới tập chụp nên sử dụng

Nếu đây là lần đầu tiên bạn dùng ống kính macro thì bạn nên dùng ống kính "SAL30M28" dành cho dòng máy ảnh A-mount và ống kính "SEL30M35" dành cho dòng máy E-mount. Cả hai loại ống kính này có góc chụp tiện lợi và hoạt động hiệu quả, xứng đáng với chi phí mà bạn bỏ ra.
Gợi ý về chụp kiểu ảnh thế giới vi mô – Khám phá vẻ đẹp ẩn giấu👇👇👇
Chụp ảnh thế giới vi mô (macro photography) là một nghệ thuật giúp bạn khám phá những chi tiết nhỏ bé mà mắt thường khó nhận ra. Từ giọt sương long lanh trên lá, cấu trúc cánh côn trùng đến những đường vân tinh tế của hoa lá, tất cả đều trở nên sống động và đầy mê hoặc khi được ghi lại qua ống kính macro.
Đây không chỉ là một phong cách chụp ảnh mà còn là hành trình khám phá vẻ đẹp tiềm ẩn của tự nhiên và cuộc sống.
Thiết bị và kỹ thuật cần thiết để chụp ảnh vi mô
Để bắt đầu với nhiếp ảnh vi mô, bạn không nhất thiết phải sở hữu thiết bị quá đắt tiền, nhưng một số công cụ sẽ giúp nâng cao chất lượng ảnh:
- Ống kính macro chuyên dụng hoặc lens có khả năng chụp cận cảnh
- Tripod (chân máy) để giữ máy ổn định
- Đèn flash hoặc nguồn sáng phụ để tăng độ chi tiết
- Vòng extension tube (nếu không có lens macro)
Kỹ thuật lấy nét và ánh sáng
Trong chụp ảnh vi mô, độ sâu trường ảnh rất mỏng, vì vậy việc lấy nét chính xác là yếu tố quan trọng hàng đầu. Bạn nên:
- Sử dụng chế độ lấy nét tay (manual focus)
- Chọn khẩu độ nhỏ (f/8 – f/16) để tăng độ nét
- Tận dụng ánh sáng tự nhiên hoặc ánh sáng mềm để tránh bóng gắt
Ý tưởng sáng tạo cho ảnh thế giới vi mô
Chụp ảnh vi mô không chỉ là ghi lại chi tiết, mà còn là cách bạn kể một câu chuyện bằng hình ảnh. Dưới đây là một số ý tưởng thú vị:
- Chụp giọt nước phản chiếu cảnh vật
- Khai thác kết cấu (texture) như vỏ cây, cánh hoa
- Chụp côn trùng ở trạng thái tự nhiên
- Sử dụng nền tối để làm nổi bật chủ thể
Tận dụng góc nhìn độc đáo
Thay vì chụp từ trên xuống như thông thường, hãy thử thay đổi góc nhìn:
- Chụp ngang tầm với chủ thể
- Chụp ngược sáng để tạo hiệu ứng lung linh
- Kết hợp nhiều lớp (layers) để tạo chiều sâu
Bí quyết nâng cao chất lượng ảnh vi mô
Để tạo ra những bức ảnh vi mô ấn tượng, bạn cần chú ý đến các yếu tố sau:
- Kiên nhẫn: Chủ thể nhỏ thường di chuyển nhanh hoặc khó tiếp cận
- Sáng tạo: Luôn thử nghiệm với bố cục và ánh sáng
- Hậu kỳ: Sử dụng phần mềm chỉnh sửa để tăng độ sắc nét và màu sắc
Chụp ảnh thế giới vi mô không chỉ giúp bạn nâng cao kỹ năng nhiếp ảnh mà còn mở ra một góc nhìn hoàn toàn mới về thế giới xung quanh. Khi bạn bắt đầu quan sát kỹ hơn những điều nhỏ bé, bạn sẽ nhận ra rằng vẻ đẹp thực sự luôn tồn tại ở những chi tiết tưởng chừng như đơn giản nhất.